على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

3405

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

معشاب ( me'c b ) ص . ع . ارض معشاب : زمين گياهناك . ج : معاشيب . معشار ( me'c r ) ا . ع . ده يك . و قيل ان المعشار عشر العشير و العشير عشر العشر فيكون المعشار واحدا من الف . معشار ( me'c r ) ص . ع . ناقة معشار : ماده شترى كه شيرش كم شده باشد . معشب ( mo'ceb ) و معشبة ( mo'cebat ) ص . ع . جايى كه گياه آن فراوان باشد . يق : ارض معشبة و مكان معشب . معشة ( ma'accat ) ا . ع . زمين درشت . معشر ( ma'car ) ا . ع . گروه مردم . و زن و فرزند و اهل مرد . و مردم و جن . ج : معاشر . معشر ( ma'car ) ا . پ . مأخوذ از تازى - گروه مردمان و گروه خويشان و گروه دوستان . معشر ( mo'accer ) ا . ع . آنكه شترانش بچه آورده باشند . و خداوند شتران عشار شدن . معشر معشر ( ma'cara - ma'cara ) ا . ع . جاؤا معشر معشر : آمدند ده تا ده تا . معشش ( mo'accac ) ا . ع . جايى كه مرغ در آن آشيانه مىسازد . معشف ( mo'cef ) ا . ع . كسى كه پيش وى چيزى مىآورند كه مطبوع وى نباشد و نخورد آن را . و شترى كه تازه از بيابان آورده باشند و اسپست و هسته خرما و جو نخورد . معشق ( ma'caq ) م . ع . عشق عشقا و عشقا و معشقا . ر . عشق ( 'ecq ) و ( 'acaq ) . معشوش ( ma'cuc ) ا . ع . بخشش اندك . معشوق ( ma'cuq ) ص . ع . دوست داشته شده . معشوق ( ma'cuq ) ا . پ . مأخوذ از تازى - دوست داشته و توره و ريكا و تاز و رايكا و فغ ( faq ) و فغ ( foq ) و كسى و يا چيزى كه آن را دوست مىدارند و آنكه از كسى دلربايى كند و و دلبر . و معشوق تنك دل و يا معشوق سنك‌دل : دلبر سخت‌دل و دنيا و عالم . معشوقانه ( ma'cuq ne ) ص - م - ف . پ . مانند معشوق و بطور معشوقى و دلربايى و دلبرانه . معشوقة ( ma'cuqat ) ص . ع . مونث معشوق . معشوقگان ( ma'cuqag n ) پ . ج . معشوقه يعنى فغان و يژدان . معشوقه ( ma'cuqe ) ا . پ . مأخوذ از تازى - فغ و محبوب و دلبرى كه زن باشد و يژد نيز گويند و معشوق خرد و كوچك . ج : معشوقگان . معشوقه‌باز ( ma'cuqe - b z ) ص . پ . معشوقه پرست و طالب و راغب بعشق بازى و شهوت پرست . معشوقه‌بازى ( ma'cuqe - b zi ) ا . پ . عشق بازى و شهوت پرستى و رغبت و ميل بعشق بازى با زنان . معشوقى ( ma'cuqi ) و معشوقيت ( ma'cuqiyyat ) ا . پ . مأخوذ از تازى - دلبرى و دلربايى و حسن و جمال . معص ( ma'as ) ع . ج . امعص و معصاء . معص ( ma'as ) ا . ع . شتر برگزيده و گرامى . و پيچيدگى در پى پاى به نحوى كه آن پى كوتاه شده باشد و پا را كج كرده باشد و مىتوان آن را با دست راست نمود . و نيز در پى پاى از بسيارى راه رفتن و شكستگى كه در كنار بدن از بسيارى اسب تاختن و مانند آن حس مىگردد . و جهجهان رفتن و الفعل من سمع . معص ( ma'as ) م . ع . معص الرجل معصا ( از باب سمع ) : پيچيد بند اندام و يا دست و يا پاى آن مرد . و معصت الاصبع : برگرديد آن انگشت . معصاء ( ma's ' ) ص . ع . مونث امعص : زنى كه جهجهان مىرود . و آنكه احساس شكستگى مىكند در طرف بدن از بسيارى اسب تاختن و جز آن . و آنكه درد پاى دارد از بسيارى راه رفتن . و آنكه پىپاى وى پيچيده شده باشد . معصار ( me's r ) ا . ع . آلتى كه در آن چيزى گذارند و بفشرند . ج : معاصير . معصال ( mes l ) ا . ع . عصاى سر كج كه بدان شاخه‌هاى درخت را گيرند و چوگان . معصب ( mo'assab ) ص . ع . لاغر شكم از گرسنگى . و تنگدست شده و مفلس گشته از خشكسالى . معصب ( mo'asseb ) ا . ع . مهتر و سيد . و كسى كه از گرسنگى كمر بسته باشد . و مرد نيازمند و فقير . و مردى كه شتران وى از خشكسالى مرده باشند . و آنكه عصابه بر سر مىبندد . معصر ( ma'sar ) ا . ع . رجل كريم المعصر : مرد كريم در هنگام سؤال از وى . معصر ( me'sar ) ا . ع . چرخشت و ظرفى كه در آن انگور فشارند . ج : معاصر . معصر ( mo'ser ) ص . ع . دخترى كه برسيدگى و بلوغ و حيض نزديك باشد . ج : معاصر و معاصير . معصر ( mo'assar ) ا . ع . پناهگاه و ملجأ . معصرات ( mo'ser t ) ا . ع . ابر و ابر بارنده و ابر بسيار باران و ابر باد تندانگيز .